Τι είναι το W, η «απάντηση της Ευρώπης» στο X του Ίλον Μασκ

Οι αναρτήσεις που έχουν γίνει viral και ισχυρίζονται ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δημιουργεί τη δική της πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης για να ανταγωνιστεί το X, είναι παραπλανητικές.

Ισχυρισμοί διαδίδονται στο διαδίκτυο ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση αναπτύσσει τη δική της πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης για να αντικαταστήσει το X, με αναρτήσεις να υποστηρίζουν ότι ένα νέο δίκτυο με την ονομασία «W» θα χρηματοδοτείται από τους φορολογούμενους και θα λειτουργεί ως εργαλείο λογοκρισίας.

Αναρτήσεις που κοινοποιήθηκαν ευρέως στο X ισχυρίζονται ότι το εγχείρημα υποστηρίζεται από τις Βρυξέλλες, χρηματοδοτείται με χρήματα των φορολογουμένων και έχει σχεδιαστεί για να επιβάλει την εποπτεία της ΕΕ στον διαδικτυακό λόγο.

Μία ανάρτηση, η οποία προβλήθηκε περισσότερες από 60.000 φορές, ισχυρίζεται ότι «500 εκατομμύρια από τα χρήματα των φόρων μας θα δαπανηθούν για ένα σύστημα λογοκρισίας στο οποίο τα πάντα θα ελέγχονται, θα διορθώνονται και θα εξαλείφονται».

Μια άλλη ανάρτηση, με περισσότερες από 570.000 προβολές, ισχυρίζεται ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση λανσάρει το W».

Ωστόσο, εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δήλωσε στο The Cube, την ομάδα επαλήθευσης γεγονότων του Euronews, ότι η ΕΕ δεν δημιουργεί ούτε χρηματοδοτεί καμία πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης και ότι δεν υπάρχει σήμερα κανένα έργο με την ονομασία «W» που να υποστηρίζεται από την ΕΕ.

Τι είναι λοιπόν το «W» και πώς χρηματοδοτείται;

Σύμφωνα με τη διευθύνουσα σύμβουλό του, Άννα Τσάιτερ (Anna Zeiter), το W είναι μια ιδιωτική νεοφυής επιχείρηση κοινωνικής δικτύωσης, καταχωρημένη στη Σουηδία, η οποία υποστηρίζεται από ιδιώτες επενδυτές, κυρίως από τη σκανδιναβική περιοχή.

Σε αντίθεση με όσα ισχυρίζονται οι αναρτήσεις στο διαδίκτυο, η εταιρεία, η οποία παρουσίασε το εγχείρημά της στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός την περασμένη εβδομάδα, δεν χρησιμοποιεί επί του παρόντος δημόσια κονδύλια ούτε υποστηρίζεται από την εκτελεστική εξουσία της ΕΕ.

Ένας από τους μεγαλύτερους μετόχους του W είναι η σουηδική εταιρεία κλιματικής ενημέρωσης We Don’t Have Time, η οποία κατέχει το 25% των μετοχών του W.

Η We Don’t Have Time δήλωσε στο The Cube ότι έλαβε χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή πέρυσι για «επικοινωνιακό έργο» που πραγματοποιήθηκε για το Παγκόσμιο Σύμφωνο των Δημάρχων (Global Covenant of Mayors) και τη Γενική Διεύθυνση Ενέργειας της Επιτροπής (DG Energy), σε σχέση με τη διάσκεψη COP30 για το κλίμα.

Καμία από αυτές τις χρηματοδοτήσεις δεν σχετίζεται με το W, το οποίο, όπως επιβεβαίωσε η Τσάιτερ, χρηματοδοτείται από ιδιώτες επενδυτές και λειτουργεί ως ξεχωριστή εταιρεία καταχωρημένη στη Σουηδία.

Ευρωπαϊκή εποπτεία;

Η Τσάιτερ δήλωσε στο The Cube ότι η εταιρεία αυτοπροσδιορίζεται ως «ευρωπαϊκή» λόγω του τόπου ίδρυσής της, του τόπου φιλοξενίας των υποδομών της και των περιορισμών σχετικά με το ποιοι μπορούν να επενδύσουν σε αυτήν.

Το W σχεδιάζει να φιλοξενεί τα δεδομένα του σε «ευρωπαϊκούς διακομιστές που ανήκουν σε ευρωπαϊκές εταιρείες» και περιορίζει τους επενδυτές του σε Ευρωπαίους.

Σκοπεύει να χρησιμοποιήσει την Proton, πάροχο κρυπτογραφημένου ηλεκτρονικού ταχυδρομείου με έδρα την Ελβετία, και την UpCloud, πλατφόρμα υπολογιστικού νέφους με έδρα τη Φινλανδία.

Αυτό έρχεται σε αντίθεση με άλλες πλατφόρμες, όπως το X και η Meta. Και οι δύο αυτοί κολοσσοί των κοινωνικών δικτύων λειτουργούν παγκοσμίως με υποδομές σε πολλαπλές τοποθεσίες στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και την Ασία.

Σύμφωνα με το X, η εταιρεία διατηρεί δραστηριότητες στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ιρλανδία. Η εταιρεία αναφέρει ότι τα δεδομένα των χρηστών «ενδέχεται να μεταφερθούν και να αποθηκευτούν στις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ιρλανδία και άλλες χώρες όπου δραστηριοποιούμαστε, συμπεριλαμβανομένων των γραφείων, συνεργατών και παρόχων υπηρεσιών μας».

Άλλοι διαδικτυακοί ισχυρισμοί σχετικά με το W υποστηρίζουν ότι η ΕΕ επιβλέπει το περιεχόμενο της πλατφόρμας ή λογοκρίνει άμεσα τις αναρτήσεις, αλλά και αυτοί είναι παραπλανητικοί.

Βάσει του Κανονισμού για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες της ΕΕ (Digital Services Act – DSA), οι μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες που δραστηριοποιούνται στην ΕΕ υποχρεούνται να περιορίζουν τους συστημικούς κινδύνους και να αφαιρούν παράνομο περιεχόμενο, μεταξύ άλλων υποχρεώσεων.

Η νομοθεσία απαιτεί από τις πλατφόρμες να λαμβάνουν μέτρα κατά του παράνομου περιεχομένου και να είναι διαφανείς όσον αφορά τη διαχείριση και εποπτεία του περιεχομένου, αλλά δεν παρέχει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή την εξουσία να ελέγχει ή να διαχειρίζεται άμεσα τις αναρτήσεις.

Επιπλέον, οι κανόνες αυτοί ισχύουν για όλες τις μεγάλες πλατφόρμες στην Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένων των X και Meta, πράγμα που σημαίνει ότι το W δεν θα υπόκειται σε κάποια ειδική εποπτεία που δεν εφαρμόζεται και στις άλλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.

Σύμφωνα με την Τσάιτερ, μέρος της αποστολής του W είναι να ενισχύσει «την περισσότερη ανθρώπινη αλληλεπίδραση και τα λιγότερα bots», προκειμένου να αντιμετωπίσει τις εκστρατείες παραπληροφόρησης και χειραγώγησης που έχουν εντοπιστεί σε άλλες πλατφόρμες.

Ένα από τα χαρακτηριστικά του για την αντιμετώπιση της αύξησης των ανώνυμων λογαριασμών-ρομπότ είναι η έμφαση στην επαλήθευση ταυτότητας. Η Τσάιτερ, η οποία στο παρελθόν ήταν υπεύθυνη για την προστασία δεδομένων και την πολιτική τεχνητής νοημοσύνης στην eBay, δήλωσε στο The Cube ότι το W σκοπεύει να πραγματοποιεί αυτή τη διαδικασία μέσω τρίτων πλατφορμών, χωρίς να αποθηκεύει τα δεδομένα των χρηστών στους δικούς του διακομιστές.

Η ΕΕ προωθεί την τεχνολογική κυριαρχία

Παρότι το W δεν υποστηρίζεται επισήμως από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η ΕΕ προωθεί την έννοια της «τεχνολογικής κυριαρχίας» (tech sovereignty), δηλαδή τη μείωση της εξάρτησης από ξένους προμηθευτές βασικών τεχνολογιών.

Τον Ιανουάριο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε μη δεσμευτικό ψήφισμα που ζητά ισχυρότερες ευρωπαϊκές δυνατότητες στους τομείς του υπολογιστικού νέφους, της παραγωγής ημιαγωγών και των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης.

Παράλληλα, ομάδα 54 ευρωβουλευτών κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο στήριξης ευρωπαϊκών εναλλακτικών λύσεων έναντι των αμερικανικών πλατφορμών. Η επιστολή ζητούσε ισχυρότερη υποστήριξη της ευρωπαϊκής καινοτομίας στον τομέα των κοινωνικών δικτύων, αλλά δεν ζητούσε από την ΕΕ να δημιουργήσει δική της πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης.

Επιπλέον, η επιστολή δεν έχει καμία νομική ισχύ και δεν οδήγησε στη δημιουργία οποιουδήποτε σχεδίου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ο ισχυρισμός ότι η ΕΕ δημιουργεί ή χρηματοδοτεί μια πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης με το όνομα «W» είναι ψευδής. Το W είναι ιδιωτική σουηδική νεοφυής εταιρεία που χρηματοδοτείται από ιδιώτες επενδυτές και δεν αποτελεί έργο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πηγή euronews