Το τέλος αυτού του πολέμου μοιάζει περισσότερο με αναγκαστική παύση, παρά με μια νίκη της ειρήνης που θα οδηγούσε κάποιον από τους εμπλεκόμενους σε ένα Νόμπελ. Η συμφωνία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν φέρνει σίγουρα μια κάποια ανακούφιση και στέλνει μήνυμα στις αγορές ότι ο μεγάλος κίνδυνος στα Στενά του Ορμούζ περιορίζεται. Ταυτόχρονα, όμως αφήνει πίσω της ένα βασικό ερώτημα: τι ακριβώς κέρδισαν οι ΗΠΑ και τι ακριβώς έχασε το Ιράν; Αλλά και ανάποδα. Τι κόστος πλήρωσε η Ουάσιγκτον και πού κέρδισε η Τεχεράνη;
Η εικόνα της αμερικανικής ισχύος τραυματίστηκε, καθώς ο πόλεμος άνοιξε πολλά μέτωπα. Τρεις και παραπάνω μήνες πολεμικών επιχειρήσεων αύξησαν το κόστος για την παγκόσμια οικονομία και αποκάλυψαν τα όρια της στρατιωτικής πίεσης που μπορεί να ασκήσει η Ουάσιγκτον σε κάποια δύναμη όπως το Ιράν.
Η Τεχεράνη, από την άλλη, πλήρωσε βαρύ τίμημα σε υποδομές, αλλά έστειλε ένα καθαρό μήνυμα προς φίλους και αντιπάλους πως το καθεστώς αντέχει σε συνθήκες ασφυκτικής πίεσης. Αυτή η αντοχή αποκτά πολιτική αξία σε μια περιοχή του κόσμου που χαρακτηρίζεται συχνά από διαδοχικά γεγονότα γεωπολιτικής έντασης. Σε αυτές τις περιπτώσεις η εικόνα της ισχύος μετράει σχεδόν όσο και η ίδια η ισχύς.
Η συμφωνία αυτή εξηγείται καλύτερα μέσα από τη λογική της διαπραγμάτευσης. Στο επίσημο τραπέζι κάθισαν οι ΗΠΑ και το Ιράν. Στο πραγματικό τραπέζι βρέθηκαν πολύ περισσότεροι. Οι αγορές ενέργειας, οι ναυτιλιακές εταιρείες, οι χώρες του Κόλπου, η Χεζμπολάχ, το Ισραήλ και οι ευρωπαϊκές δυνάμεις. Κάθε πλευρά κουβαλούσε μαζί της συμμάχους, εσωτερικά ακροατήρια, οικονομικά κόστη και στρατηγικούς φόβους.
Η συμφωνία γεννήθηκε επειδή και οι δύο πλευρές είδαν τα όρια της σύγκρουσης. Οι ΗΠΑ είχαν μπροστά τους τη συνέχιση ενός πολέμου με αβέβαιο τέλος και αυξανόμενο πολιτικό κόστος. Το Ιράν είχε μπροστά του την παράταση της κρίσης στο Ορμούζ, με κίνδυνο βαθύτερης οικονομικής πίεσης. Έτσι, οι δύο πλευρές διάλεξαν έναν ατελή συμβιβασμό. Και όσων αφορά στο πυρηνικό πρόγραμμα, το βλέπουμε για αργότερα…
Οι πρώτες αντιδράσεις μετά την ανακοίνωση της Συμφωνίας έχουν κι αυτές την αξία τους. Η Ουάσιγκτον μιλά για ελεύθερη ναυσιπλοΐα. Η Τεχεράνη ζητά σεβασμό της κυριαρχίας της. Οι Ευρωπαίοι θέλουν ασφάλεια στο Ορμούζ και αποναρκοθέτηση. Το Ιράν αντιμετωπίζει κάθε ξένη στρατιωτική παρουσία ως απειλή. Έτσι φαίνεται ξεκάθαρα πως, όπως και σε κάθε συμφωνία, έτσι και σε αυτήν εδώ, για να εφαρμοστεί και να λειτουργήσει χρειάζεται μηχανισμούς εφαρμογής και εγγυήσεις.
Με αυτόν τον τρόπο εξηγείται και η επιθυμία της Τεχεράνης για επικύρωση από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Με αυτήν την κίνηση, το Ιράν επικαλείται το Διεθνές Δίκαιο, αναγνωρίζει τον ΟΗΕ ως κεντρικό παράγοντα της διεθνούς τάξης και φέρνει στο παιχνίδι τα υπόλοιπα τέσσερα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας. Η παλιά φιλελεύθερη διεθνής τάξη βρίσκει έναν απροσδόκητο υποστηρικτή στην Τεχεράνη, την ώρα που οι ΗΠΑ εμφανίζονται ως δύναμη μονομερούς πίεσης.
Η συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν δείχνει τον κόσμο όπως είναι σήμερα, πιο πολύπλοκο, πιο πολυκεντρικό, πιο δύσκολο για κάθε μεγάλη δύναμη. Η στρατιωτική ισχύς έχει βάρος πάντα, αλλά φαίνεται πως και το διεθνές δίκαιο επιστρέφει μέσα από την πολυμέρεια ως συνέπεια της εμπειρίας που αφήνει πίσω του ο πόλεμος.
![Νεκρός ο τραγουδιστής Oliver Tree σε σύγκρουση ελικοπτέρων [ΒΙΝΤΕΟ]](https://popaganda.gr/wp-content/uploads/2026/06/117290817_4070862126317891_1161288444483511264_n-e1781532652807-300x200.jpg)
