Γνωρίζετε τι σημαίνει «αλπικό διαζύγιο»; Τώρα που μυηθήκαμε στις οροσειρές με το προχθεσινό δημοσίευμα για τον άδικο θάνατο του Νίρμαλ «Νιμς» Πούρτζα και άλλων εννέα ορειβατών που χάθηκαν στη χιονοστιβάδα της Μπρόουντ Πικ, ελάτε να σας μιλήσω για έναν θάνατο ακόμα πιο μάταιο, για ένα διαζύγιο που σφραγίστηκε στις παγωμένες πλαγιές ενός αφιλόξενου βουνού. Όχι πια στη «Στέγη του Κόσμου», τα Ιμαλάια και το Καρακόραμ, αλλά πολύ πιο κοντά, στην Αυστρία. Οχτακόσια οριζόντια χιλιόμετρα από τα ελληνικά σύνορα και τέσσερα κάθετα χιλιόμετρα από τα τουριστικά θέρετρα των Άλπεων όπου η ζωή συνεχίζεται.
Ο Τόμας Πλάμπεργκερ και η Κέρστιν Γκούρτνερ ήταν ζευγάρι και συμπλήρωναν έναν χρόνο γνωριμίας από τότε που πρωτοσυναντήθηκαν στα μονοπάτια των Άλπεων. Τα ξημερώματα της 18ης Ιανουαρίου 2025, ξεκίνησαν να σκαρφαλώσουν «στα γρήγορα» και χωρίς ιδιαίτερο εξοπλισμό το κακοτράχαλο Γκροσγκλόκνερ, την υψηλότερη κορυφή της Αυστρίας (3.798 μ.). Το σχέδιο ήταν να επιστρέψουν αυθημερόν, αν και οι περισσότεροι ερασιτέχνες ορειβάτες ολοκληρώνουν αυτή τη διαδρομή με ενδιάμεση διανυκτέρευση.
Ο έμπειρος Τόμας είχε ήδη πατήσει την κορυφή 14-15 φορές, η Κέρστιν ποτέ. Από το εναρκτήριο κιόλας κομμάτι της διαδρομής, μια πεζοπορία 11 χιλιομέτρων μέχρι το καταφύγιο Στουντλ, η κοπέλα άρχισε να χάνει έδαφος. Το ζευγάρι ξεκίνησε τον δρόμο του με καθυστέρηση και έφτασε στο λεγόμενο «βραχάκι του πρωινού» στις 3 το μεσημέρι. «Εάν από το Στουντλ μέχρι εδώ σας πήρε περισσότερο από τρεις ώρες, γυρίστε πίσω, αλλιώς μπορεί να πληρώσετε με τη ζωή σας», προειδοποιεί τους ορειβάτες μία επιγραφή. Ο Τόμας και η Κέρστιν χρειάστηκαν πέντε ώρες. Απτόητοι, αποφάσισαν να συνεχίσουν.
Μετά τις 5, άρχισε να σκοτεινιάζει και ο καιρός χάλασε, αφού ήταν καταχείμωνο. Το ζευγάρι βρισκόταν ακόμη σε μεγάλη απόσταση από την κορυφή και η Κέρστιν ένιωθε εξαντλημένη. Μέσα στην καταιγίδα που ακολούθησε, η 34χρονη γυναίκα παραπάτησε και χτύπησε στα χέρια και στα πόδια. Κάποιοι είδαν από μακριά ακούνητα τα φώτα από τους φακούς του ζευγαριού και ξεκίνησαν επιχείρηση διάσωσης. Το ελικόπτερο πλησίασε, αλλά ο Τόμας και η Κέρστιν το αγνόησαν και συνέχισαν την αργή πορεία τους προς την κορυφή. «Φύγετε, δεν χρειαζόμαστε βοήθεια», είπε ο Τόμας όταν οι διασώστες κατόρθωσαν να επικοινωνήσουν μαζί του. Κόντευαν πια μεσάνυχτα.
Η αποκαμωμένη Κέρστιν κρύωνε πολύ και ένιωθε ανήμπορη να συνεχίσει. Σερνόταν στα τέσσερα και δεν μπορούσε να μετακινηθεί παρά μόνο για μερικά μέτρα. Και τότε, ο σύντροφός της στο βουνό και στη ζωή αποφάσισε να την εγκαταλείψει στο έλεος της καταιγίδας. «Την άφησα για να καλέσω βοήθεια», ισχυρίστηκε αργότερα. Ο Τόμας Πλάμπεργκερ έφτασε ξανά στο καταφύγιο στις 3 τα ξημερώματα. «Είμαι καλά, αλλά άφησα τη φίλη μου στο βουνό», είπε. «Θα σας πω εγώ πού ακριβώς θα τη βρείτε».
Η ομάδα διάσωσης βρήκε την Κέρστιν ξεπαγιασμένη, ανάσκελα πάνω σε έναν ημικλινή βράχο, νεκρή από υποθερμία, περίπου 50 μέτρα χαμηλότερα από την κορυφή του βουνού. «Έμοιαζε σαν να καλεί βοήθεια», είπαν. Η μαρτυρία του Τόμας στον ανακριτή ήταν γεμάτη αντιφάσεις. Τον Δεκέμβριο του 2025, σχεδόν ένα χρόνο μετά την τραγωδία, η Αυστριακή δικαιοσύνη αποφάσισε να καθίσει τον ορειβάτη στο εδώλιο για ανθρωποκτονία.
Η δίκη του έγινε δύο μήνες αργότερα σε μονομελές δικαστήριο και κράτησε μία μέρα. Μάλιστα ο δικαστής ήταν και ο ίδιος ερασιτέχνης –αλλά έμπειρος- ορειβάτης και διασώστης. Ο Τόμας Πλάμπεργκερ κατηγορήθηκε ότι πήρε μαζί του στο επικίνδυνο βουνό μία γυναίκα με υποτυπώδη πείρα, αμέλησε να την εξοπλίσει για το ενδεχόμενο διανυκτέρευσης στην ύπαιθρο, άργησε να καλέσει σε βοήθεια και τελικά εγκατέλειψε τη σύντροφό του αβοήθητη, καταδικάζοντάς τη σε βέβαιο θάνατο. «Τα ίδια έκανε και σε μένα και μάλιστα στο ίδιο βουνό», κατέθεσε η πρώην μνηστή του, που εμφανίστηκε ξαφνικά στο δικαστήριο.
Αλλά το θέμα δεν είναι τόσο απλό. «Πάνω στα βουνά, ο καθένας είναι νομικά υπεύθυνος για τον εαυτό του και μόνο για αυτόν», ήταν η υπερασπιστική γραμμή του κατηγορούμενου. «Όχι, δεν πιστεύουμε ότι φταίει αυτός ο άνδρας για τον θάνατο της κόρης μας», είπαν σε συνέντευξή τους οι γονείς της Κέρστιν Γκούρτνερ.
Ο Τόμας κρίθηκε ένοχος και τιμωρήθηκε με πεντάμηνη φυλάκιση με αναστολή, καθώς και πρόστιμο 9.600 ευρώ. Η ποινή χαρακτηρίστηκε «χάδι» από τα μέσα ενημέρωσης και από τη φυλή των βουνών. «Αυτό που έκανε ο συγκεκριμένος άνθρωπος είναι απολύτως απαράδεκτο», ξεσπάθωσε ο θρυλικός ορειβάτης Πέτερ Χάμπελερ.
Η υπόθεση πυροδότησε ωστικό κύμα στα social media, όπου πολλές γυναίκες έσπευσαν να καταγγείλουν παρόμοια περιστατικά. «Ο φίλος μου με παράτησε στο βουνό κι έφυγε». «Ξεκινήσαμε για πεζοπορία μαζί με τον σύντροφό μου, αλλά βαρέθηκε να με περιμένει και με άφησε να γυρίσω μόνη». Αλπικό διαζύγιο!
Είναι φυσικά αμέτρητοι οι ορειβάτες που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν αγαπημένα πρόσωπα στα ψηλά βουνά προκειμένου να σώσουν τη ζωή τους. Ποια επιλογή σου απομένει όταν γνωρίζεις ότι ο άλλος είναι καταδικασμένος σε θάνατο; Και τι νόημα έχει να πεθάνεις μαζί του; Αλλά στην περίπτωση του Τόμας Πλαμπέργκερ η τραγωδία θα μπορούσε να αποφευχθεί και ο οδυνηρός «χωρισμός» φαίνεται ότι ήταν συνειδητή επιλογή.
Ο μοιραίος άνθρωπος του Γκρογκλοκνερ κατέθεσε έφεση, αφού δεν θέλει σε καμία περίπτωση να μείνει με το στίγμα του φονιά. Ο όρος alpine divorce, αλπικό διαζύγιο, από το ομώνυμο διήγημα του Ρίτσαρντ Μπαρ από το 1893, πέρασε στο συλλογικό υποσυνείδητο στη μνήμη της Κέρστιν Γκούρτνερ, που άφησε την τελευταία της πνοή στη «Στέγη της Αυστρίας».
