Στην εκλογική ιστορία της μεταπολίτευσης δεν έχει καταγραφεί άλλη περίπτωση πρωθυπουργού που αποφάσισε να πάει σε πρόωρες κάλπες, αν και γνώριζε ότι θα χάσει, εκτός από αυτή του Κώστα Καραμανλή, τον Οκτώβριο του 2009. Ο τότε πρωθυπουργός οδήγησε τη χώρα σε εκλογές δύο ολόκληρα χρόνια πριν από την ολοκλήρωση της θητείας του, με αποτέλεσμα να σχηματίσει κυβέρνηση το ΠΑΣΟΚ και να εκλεγεί πρωθυπουργός ο Γιώργος Παπανδρέου.
Στην περίπτωση του Κυριάκου Μητσοτάκη, δεν έχει προϋπάρξει τυπική προσφυγή σε πρόωρες εκλογές. Ο σημερινός πρωθυπουργός, σε κλίμα απόλυτης κυριαρχίας, οδήγησε τη χώρα το 2023 στις κάλπες δύο μήνες πριν την εξάντληση της θητείας του, γνωρίζοντας ότι δεν θα εκλεγεί λόγω της απλής αναλογικής. Εξελέγη πανηγυρικά, ωστόσο, στην επαναληπτική εκλογή, που πραγματοποιήθηκε με ενισχυμένη αναλογική, αποσπώντας το 40,56% και σχηματίζοντας αυτοδύναμη κυβέρνηση.
Από τότε μέχρι σήμερα κύλησε πολύ νερό στο αυλάκι. Ο πρωθυπουργός εξακολουθεί να προηγείται όλων των αντιπάλων του στον δείκτη καταλληλότητας, η Νέα Δημοκρατία, ωστόσο εμφανίζει σύμφωνα με όλες τις δημοσκοπήσεις σοβαρές απώλειες, απέχοντας σημαντικά από το εκλογικό κατώφλι της αυτοδυναμίας.
Δύο δρόμοι για μία κάλπη
Τι θα κάνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης; Θα οδηγήσει τη χώρα στις κάλπες την άνοιξη του 2027, όπως ο ίδιος επαναλαμβάνει τακτικά, ή θα προκηρύξει πρόωρες εκλογές το ερχόμενο φθινόπωρο; Το πιθανότερο είναι ακόμα να μην έχει κατασταλάξει. Ένας άγραφος εκλογικός κανόνας λέει, άλλωστε, ότι εκλογές προ της ολοκλήρωσης της κυβερνητικής θητείας γίνονται ή για να αιφνιδιάσει κανείς τους αντιπάλους του ή επειδή πιστεύει ότι ο συσχετισμός της στιγμής είναι τέτοιος, που μπορεί να του αποδώσει εκλογικά οφέλη.
Στο βουνό ή στη θάλασσα, λοιπόν, ο πρωθυπουργός θα ταξινομήσει τις σκέψεις του, θα ιεραρχήσει τα μέτωπα και θα μετρήσει τις πιθανότητες ανάκαμψης του κόμματός του, ώστε να καταλήξει αν ο ενδεδειγμένος χρόνος για να διεκδικήσει μια τρίτη κυβερνητική θητεία είναι το Φθινόπωρο ή η Άνοιξη της επόμενης χρονιάς.
Το σταυρόλεξο των εξελίξεων
Κι εδώ αρχίζουν τα δύσκολα, γιατί το πολιτικό σκηνικό μοιάζει με την κινούμενη άμμο, που σήμερα τη βρίσκεις στέρεα και αύριο χάνεται κάτω από τα πόδια σου, καθώς την παρασέρνει το νερό των εξελίξεων.
- Ποιος, για παράδειγμα, μπορεί να βάλει το χέρι του στη φωτά και να προβλέψει τι θα συμβεί, αν ο Μητσοτάκης δώσει χρόνο στον Τσίπρα; Η ΕΛΑΣ δείχνει να διαθέτει μια σταθερή δυναμική δεύτερης θέσης και να δημιουργεί με την παρουσία της συνθήκες νέου διπολισμού, οι πιθανότητες, ωστόσο, να κλείσει την ψαλίδα με τη ΝΔ, αν οι εκλογές γίνουν την Άνοιξη, δεν είναι καθόλου αμελητέες.
- Ποιος μπορεί, επίσης, να στοιχηματίσει τι θα συμβεί με το κόμμα Σαμαρά και ποιος είναι ο εκλογικός χρόνος που θα ενισχύσει ή θα αποδυναμώσει το εγχείρημα του πρώην πρωθυπουργού, εφόσον φυσικά αυτό εκδηλωθεί; Είναι καλύτερα το Φθινόπωρο, ώστε το νέο κόμμα να βρεθεί ανέτοιμο, ή είναι καλύτερα την Άνοιξη, για να καεί ο Σαμαράς στην προθέρμανση, όπως λένε στη ΝΔ;
- Και με το ΠΑΣΟΚ; Πότε η ΝΔ δικαιούται να πιστεύει ότι μπορεί να αποκολλήσει από αυτό κάποια κρίσιμα κεντρώα ακροατήρια; Το φθινόπωρο που όλα δείχνουν ότι θα ενταθεί η πολιτική και δημοσκοπική πίεση ή την Άνοιξη, όπου ενδέχεται ο Ανδρουλάκης να έχει περιχαρακώσει τον χώρο και να έχει συγκρατήσει τις διαρροές;
- Και η φετινή ΔΕΘ τι χαρακτήρα θα πρέπει να πάρει; Να μετατραπεί – εάν οι κάλπες στηθούν το φθινόπωρο – σε ένα προεκλογικό εργαλείο εξαγγελιών για μια τρίτη θητεία ή να λειτουργήσει ως προάγγελος συγκεκριμένων μέτρων που θα δουν οι πολίτες στις τσέπες τους από τον Ιανουάριο, εάν οι εκλογές τοποθετηθούν στον ορίζοντα της Άνοιξης;
- Υπάρχουν κι άλλα που λογικό είναι να έχει κατά νου ο Κυριάκος Μητσοτάκης: το κόμμα Καρυστιανού, που δείχνει να συμπιέζεται όσο περνά ο χρόνος, την ελληνική Προεδρία της επόμενης χρονιάς, που θα δώσει βάθος στο αφήγημά του, την καταπόνηση του κομματικού μηχανισμού σε μια προεκλογική περίοδο 9 μηνών, αλλά και την πιθανότητα του απρόοπτου και του απρόβλεπτου, που μπορεί να συμβεί ανά πάσα στιγμή στον εναπομείναντα χρόνο.
Βουνό ή θάλασσα, φθινόπωρο ή άνοιξη; Τελικά, το δίλημμα του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν είναι εύκολο να απαντηθεί… Ίσως για μια ακόμα φορά, όπως κατά κόρον συμβαίνει στην πολιτική, τη λύση δεν θα την δώσουν οι μετρήσεις, αλλά το ένστικτο και η διαίσθηση…
