Στις 23 Ιουλίου 2018, μία από τις πιο θανατηφόρες πυρκαγιές που έχουν καταγραφεί ποτέ σάρωσε το Μάτι και τις γύρω περιοχές. Πάνω από εκατό άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους. Η εικαστικός Κατερίνα Αγγελοπούλου επέζησε από τη φωτιά, μαζί με τη μητέρα της και την τριών χρονών κόρη της.
«Είναι σχεδόν αδύνατο να περιγράψει κανείς τον εκκωφαντικό ήχο μιας πυρκαγιάς.
Κανείς δεν μπορεί να σου τον περιγράψει. Είναι ένας ήχος που σε στοιχειώνει…»
Το The Fumes of Mars είναι ένα αντι-αρχείο — μια τεκμηριωτική και βαθιά προσωπική έρευνα για τον τρόπο με τον οποίο κατασκευάζονται και επιβάλλονται οι επίσημες αφηγήσεις καταστροφών, καθώς και για το πώς οι αποτυχίες διακυβέρνησης και η κλιματική κρίση δύναται να οδηγήσουν στο συλλογικό τραύμα. Το έργο συγκεντρώνει τις φωτογραφίες της εικαστικού από την ημέρα του συμβάντος και την περίοδο που ακολούθησε, μαρτυρίες επιζώντων από δημόσια αρχεία και της ίδιας, εναέριους χάρτες, μετεωρολογικές εκθέσεις, υλικό από κάμερες ασφαλείας και προσωπικά αντικείμενα που ανακτήθηκαν από τα ερείπια, και αμφισβητεί την επίσημη αφήγηση· αυτή που παραμένει ακόμα και σήμερα στο συλλογικό ασυνείδητο, που αποδίδει την ευθύνη σε κατοίκους και θύματα.
Ασπρόμαυρες φωτογραφίες εσωτερικών και εξωτερικών τοπίων, απογυμνωμένων από ανθρώπινη παρουσία, αποδίδουν έναν κόσμο διαποτισμένο από κάρβουνο. Ακολουθούν έγχρωμες εικόνες από την ίδια την ημέρα του συμβάντος εισερχόμενοι σε έναν χώρο αυξημένης πραγματικότητας. Τα προσωπικά αντικείμενα φωτογραφίζονται ως αρχαιολογικά κατάλοιπα, θραύσματα μέσα από τα οποία μπορεί να αρχίσει να ανασυντίθεται η ιστορία ενός ανθρώπου.
Η δομή του είναι μη γραμμική, αντικατοπτρίζοντας τον τρόπο με τον οποίο το τραύμα κατακερματίζει την αφήγηση — αποσπασματική, αρνούμενη εύκολες λύσεις. Το έργο εγείρει επείγοντα ερωτήματα σχετικά με το ποιος ελέγχει την αφήγηση μιας καταστροφής και ποιος αποσιωπάται, την αποτυχία των θεσμών και τον αγώνα για λογοδοσία σε μια εποχή αλλεπάλληλων κλιματικών καταστροφών.
Η έκδοση περιλαμβάνει δοκίμια των Καθηγητή Michael Herzfeld (Πανεπιστήμιο Harvard) και Καθηγητή Γιάννη Γκάμπριελ (Πανεπιστήμιο Bath).
Η Κατερίνα Αγγελοπούλου (γ. 1982, Αθήνα) είναι εικαστικός που εργάζεται κυρίως με το μέσο της φωτογραφίας. Μέσα από την δουλειά της ερευνά την επιτελεστικότητα του χώρου και την ένταση ανάμεσα στην ιδιωτική μνήμη και το δημόσιο αρχείο. Μέσα από μακροχρόνια έρευνα σε προφορικές ιστορίες και αρχειακό υλικό, ανακτά αποσιωποποιημένα ή παρερμηνευμένα παρελθόντα, υφαίνοντάς τα σε ελλειπτικές, μη γραμμικές αφηγήσεις που αμφισβητούν την εξουσία των θεσμών και την κατασκευή της συλλογικής μνήμης.
Η φωτογραφική της πρακτική απορρέει από τη μακροχρόνια ενασχόλησή της με την σκηνογραφία και δραματουργία στο θέατρο, τον χορό, την όπερα και τον κινηματογράφο.
Το έργο της έχει παρουσιαστεί στα British Journal of Photography, Photoworks, Blind, Phase, HUCK, Source, Aesthetica και Público, και σε χώρους όπως το Barbican, το Royal Festival Hall και το National Theatre του Λονδίνου, καθώς και στην Εθνική Λυρική Σκηνή.
Τιμήθηκε με το FORMAT Reviewers’ Choice Award, έλαβε το βραβείο και υποτροφία του Royal Opera House και υπήρξε φιναλίστ του Linbury Prize for Stage Design, του Belfast Photo Festival Dummy Award και του CoCA Project Award. Επελέγη για το FUTURES Photography (2025) από το VOID Books και είναι mentee του Photo Elysée στη Λοζάνη.
Σπούδασε Μαθηματικά και Θεωρητική Φυσική στο Imperial College του Λονδίνου, στη συνέχεια Σκηνογραφία στο Central Saint Martins και ολοκλήρωσε με Άριστα το μεταπτυχιακό της στη Φωτογραφία στο London College of Communication το 2021.
Η πρώτη της μονογραφία, The Fumes of Mars, κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις GOST Books (Λονδίνο) το 2025, και θα παρουσιαστεί στα Φεστιβάλ Φωτογραφίας του Λονδίνου, Σαράγεβο και της Λοτζ.
To Hyper Hypo σας προσκαλεί στην πρώτη παρουσίαση στην Αθήνα του βιβλίου The Fumes of Mars της Κατερίνας Αγγελοπούλου που κυκλοφόρησε πρόσφατα (GOST Books – Λονδίνο, 2025). Η εκδήλωση θα περιλαμβάνει συζήτηση της καλλιτέχνιδας με τη δημοσιογράφο Αργυρώ Μποζώνη. Επίσης θα συνοδεύεται από έκθεση επιλεγμένων έργων και υλικού από τη διαδικασία δημιουργίας του βιβλίου.
Πέμπτη 19 Μαρτίου, 8:00μμ | Διάρκεια έκθεσης: 19-28 Mαρτίου 2026
Hyper Hypo, Βορέου 10, 10551 Αθήνα
