Γροιλανδία: Συνάντηση στον Λευκό Οίκο με στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης

Οι υπουργοί Εξωτερικών της Δανίας και της Γροιλανδίας θα βρεθούν σήμερα στον Λευκό Οίκο για συνομιλίες με στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης αναφορικά με το τεράστιο νησί της Αρκτικής, μια αυτόνομη περιοχή που ανήκει στη Δανία και την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ θέλει να θέσει υπό τον έλεγχο των ΗΠΑ.

Μετά την επιστροφή του στην προεδρία, ο Τραμπ αναφέρεται συχνά στο ενδεχόμενο να αναλάβουν οι ΗΠΑ τον έλεγχο της Γροιλανδίας, ενός αραιοκατοικημένου νησιού που βρίσκεται σε στρατηγική θέση.

Οι απειλές του αυτές αντιμετωπίζονται διαφορετικά μετά την αμερικανική επιχείρηση στο Καράκας στις αρχές του μήνα που οδήγησε στην αιχμαλώτιση του προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο.

Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λόκε Ράσμουσεν είχε ζητήσει να έχει συνομιλίες με τον Αμερικανό ομόλογό του Μάρκο Ρούμπιο. Τελικά όμως η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί στον Λευκό Οίκο καθώς ζήτησε να συμμετάσχει σε αυτή και ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς.

Ο Λόκε Ράσμουσεν έχει δηλώσει ότι ελπίζει να ξεκαθαρίσουν «κάποιες παρανοήσεις» στη διάρκεια της συνάντησης αυτής, την ώρα που Δανία και Γροιλανδία απορρίπτουν το ενδεχόμενο να περάσει ο έλεγχος του νησιού στις ΗΠΑ, παρά το γεγονός ότι ο Αμερικανός πρόεδρος επανέλαβε την Κυριακή ότι θα το πράξει «με τον εύκολο ή τον δύσκολο τρόπο».

Ο Ρεπουμπλικάνος δισεκατομμυριούχος τονίζει ότι οι ΗΠΑ έχουν ανάγκη τη Γροιλανδία για να περιορίσουν την επέκταση της Ρωσίας και της Κίνας στην Αρκτική.

«Γεωπολιτική κρίση»

Σύμφωνα με την Πένι Νάας, ερευνήτρια στο German Marshall Fund των ΗΠΑ (GMFUS), ένα κέντρο μελετών των διατλαντικών σχέσεων, η σημερινή συνάντηση μπορεί να είναι σύντομη, αν οι Αμερικανοί επιμείνουν στην απαίτησή τους να αποκτήσουν τη Γροιλανδία ανεξαρτήτως κόστους.

Ωστόσο, «αν υπάρξει μια μικρή απόχρωση διαφοροποίησης, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια διαφορετική συζήτηση», εκτίμησε.

«Βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια γεωπολιτική κρίση και, αν πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ των ΗΠΑ και της Δανίας αυτή τη στιγμή, επιλέγουμε τη Δανία», δήλωσε χθες, Τρίτη, ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν σε συνέντευξη Τύπου κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην Κοπεγχάγη.

«Η Γροιλανδία δεν θα ανήκει στις ΗΠΑ. Η Γροιλανδία δεν θα κυβερνάται από τις ΗΠΑ. Η Γροιλανδία δεν θα γίνει μέρος των ΗΠΑ», τόνισε ο ίδιος.

Ερωτηθείς για τις δηλώσεις αυτές του Νίλσεν, ο Τραμπ απάντησε: «Ε, καλά, αυτό είναι δικό τους πρόβλημα». «Δεν ξέρω τίποτα (για τον Γροιλανδό πρωθυπουργό), αλλά αυτό θα εξελιχθεί σε μεγάλο πρόβλημα για εκείνον», πρόσθεσε.

Στο πλευρό του Νίλσεν η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν εκτίμησε ότι δεν είναι εύκολο να αντισταθεί κανείς στην «εντελώς απαράδεκτη πίεση από τον πιο στενό μας σύμμαχο».

Η Δανία, χώρα μέλος του ΝΑΤΟ, απορρίπτει τις αμερικανικές κατηγορίες σύμφωνα με τις οποίες δεν προστατεύει επαρκώς τη Γροιλανδία έναντι της Ρωσίας και της Κίνας. Η Κοπεγχάγη υπενθυμίζει ότι έχει, μεταξύ άλλων, επενδύσει σχεδόν 90 δισεκατομμύρια κορώνες (12 δισεκατομμύρια ευρώ) για την ενίσχυση της στρατιωτικής της παρουσίας στην Αρκτική.

Λίγο μετά τη συνάντηση στον Λευκό Οίκο, μια αντιπροσωπεία του αμερικανικού Κογκρέσου — αποτελούμενη κυρίως από Δημοκρατικούς, αλλά και έναν Ρεπουμπλικανό — θα μεταβεί στην Κοπεγχάγη για να εκφράσει την αλληλεγγύη της προς τη Δανία.

«Οι συνεχιζόμενες απειλές του προέδρου Τραμπ προς τη Γροιλανδία είναι ανώφελες και δεν κάνουν τίποτε άλλο παρά να αποδυναμώνουν τη συμμαχία μας στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ», δήλωσε ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Ντικ Ντέρμπιν που θα πάρει μέρος στην αντιπροσωπεία αυτή.

Πλούσιοι και ανεκμετάλλευτοι ορυκτοί πόροι

Η Γροιλανδία, μια αυτόνομη περιοχή που ανήκει στη Δανία και την οποία ο Ντόναλντ Τραμπ θέλει να θέσει υπό αμερικανικό έλεγχο, θα μπορούσε να είναι χρήσιμη για τις ΗΠΑ λόγω της στρατηγικής της θέσης και των πλούσιων ορυκτών πόρων της. Έρευνα του 2023 έδειξε ότι 25 από τα 34 ορυκτά που θεωρούνται «κρίσιμες πρώτες ύλες» από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή εντοπίστηκαν στη Γροιλανδία.

Η εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου απαγορεύεται στο νησί για περιβαλλοντικούς λόγους, ενώ η ανάπτυξη του μεταλλευτικού του τομέα εμποδίζεται από τη γραφειοκρατία και την αντίσταση των ιθαγενών κατοίκων.

Σπάνιες γαίες

Τρία από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα της Γροιλανδίας βρίσκονται στη νότια επαρχία Γκάρνταρ.

Οι εταιρείες που επιθυμούν να δημιουργήσουν ορυχεία για την εξόρυξη σπάνιων γαιών είναι η Critical Metals Corp, που έχει αγοράσει το κοίτασμα Τανμπρίζ, η Energy Transition Minerals, το έργο της οποίας στο Κουανερσούιτ έχει μπλοκαριστεί λόγω νομικών διαφορών, και η Neo Performance Materials.

Οι σπάνιες γαίες είναι απαραίτητες για τους μόνιμους μαγνήτες που είναι κρίσιμης σημασία για τη λειτουργία των ηλεκτροκίνητων οχημάτων.

Γραφίτης

Υπάρχουν αναφορές για κοιτάσματα γραφίτη και γραφιτικού σχιστόλιθου σε πολλές περιοχές του νησιού.

Η εταιρεία GreenRoc έχει υποβάλει αίτηση για άδεια εκμετάλλευσης προκειμένου να αναπτύξει ένα έργο στο Αμιτσόκ.

Ο φυσικός γραφίτης χρησιμοποιείται κυρίως σε μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων και στην παραγωγή χάλυβα.

Χαλκός

Σύμφωνα με την Αρχή Ορυκτών Πόρων, το ενδιαφέρον για τα περισσότερα κοιτάσματα χαλκού είναι περιορισμένο μέχρι στιγμής. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι περιοχές που είναι ανεξερεύνητες στο βορειοανατολικό και κεντροανατολικό τμήμα της Γροιλανδίας, όπως αναφέρει η Αρχή.

Η εταιρεία 80 Mile επιδιώκει να αναπτύξει το κοίτασμα Ντίσκο – Νουουσουάκ, το οποίο περιέχει χαλκό, νικέλιο, πλατίνα και κοβάλτιο.

Νικέλιο

Τα ίχνη συσσώρευσης νικελίου είναι πολυάριθμα, σύμφωνα με την Αρχή Ορυκτών Πόρων. Η μεγάλη μεταλλευτική εταιρεία Anglo American έλαβε άδεια εξερεύνησης στη δυτική Γροιλανδία το 2019 και αναζητά, μεταξύ άλλων, κοιτάσματα νικελίου.

Ψευδάργυρος

Ο ψευδάργυρος εντοπίζεται κυρίως στον βορρά, σε μια περιοχή που εκτείνεται σε περισσότερα από 2.500 χιλιόμετρα (1.550 μίλια).

Εταιρείες έχουν επιχειρήσει να αναπτύξουν το έργο ψευδαργύρου και μολύβδου στο Σιτρόνεν Φιόρδ, το οποίο είχε παρουσιαστεί ως ένα από τα μεγαλύτερα ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα ψευδαργύρου στον κόσμο.

Χρυσός

Οι περιοχές με τη μεγαλύτερη προοπτική για τον εντοπισμό χρυσού βρίσκονται γύρω από τον φιόρδ Σερμιλιγκααρσούκ στο νότιο τμήμα της χώρας.

Η Amaroq Minerals άνοιξε πέρυσι ένα χρυσωρυχείο στο όρος Νάλουνακ.

Διαμάντια

Αν και τα περισσότερα μικρά διαμάντια και οι μεγαλύτερες πέτρες εντοπίζονται στο δυτικό τμήμα του νησιού, η παρουσία τους σε άλλες περιοχές ενδέχεται να είναι επίσης σημαντική.

Σιδηρομετάλλευμα

Κοιτάσματα εντοπίζονται σε πολλές περιοχές της δυτικής Γροιλανδίας.

Τιτάνιο και βανάδιο

Τα γνωστά κοιτάσματα τιτανίου και βανάδιου βρίσκονται στο νοτιοδυτικό, ανατολικό και νότιο τμήμα της Γροιλανδίας.

Το τιτάνιο χρησιμοποιείται για εμπορικούς, ιατρικούς και βιομηχανικούς σκοπούς, ενώ το βανάδιο χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή ειδικών κραμάτων χάλυβα. Η πιο σημαντική βιομηχανική ένωση βανάδιου, το πεντοξείδιο του βανάδιου, χρησιμοποιείται ως καταλύτης για την παραγωγή θειικού οξέος.

Βολφράμιο

Το βολφράμιο, που χρησιμοποιείται σε πολλές βιομηχανικές εφαρμογές, εντοπίζεται κυρίως στο κεντροανατολικό και βορειοανατολικό τμήμα της χώρας, με κοιτάσματα επίσης στον νότο και στα δυτικά.

Ουράνιο

Το 2021 το τότε κυβερνών κόμμα Inuit Ataqatigiit απαγόρευσε την εξόρυξη ουρανίου, ουσιαστικά σταματώντας την ανάπτυξη του ορυχείου Κουανερσούιτ το οποίο παράγει ουράνιο ως παραπροϊόν.

(ΑΠΕ-ΜΠΕ)