Πώς τα πλήγματα του Τραμπ στο Ιράν ανέτρεψαν το σκηνικό στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ

Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν απέρριψε τις ανανεωμένες απαιτήσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα πρέπει να πάρουν τον έλεγχο της Γροιλανδίας από τη Δανία, σύμμαχο του ΝΑΤΟ, δηλώνοντας ότι «η Γροιλανδία φυσικά δεν πωλείται».

«Ελπίζουμε ότι όλοι, συμπεριλαμβανομένων όλων των συμμάχων, θα σεβαστούν το δικαίωμα αυτοδιάθεσης του λαού της Γροιλανδίας», δήλωσε η Φρέντερικσεν πριν από τη συνάντηση των ηγετών των χωρών μελών του ΝΑΤΟ στην Τουρκία. «Είμαστε κυρίαρχα κράτη και χρειαζόμαστε όλοι να σέβονται την εδαφική μας ακεραιότητα και την κυριαρχία μας».

Ο Τραμπ άνοιξε ξανά παλιές πληγές για τη Γροιλανδία την παραμονή της συνόδου, επιμένοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να ελέγχουν το ημιαυτόνομο νησί. Το ΝΑΤΟ βασίζεται στην αρχή ότι τα 32 μέλη του θα υπερασπιστούν τα εδάφη το ένα του άλλου, όχι ότι θα απειλήσουν να τα καταλάβουν.

Η Φρέντερικσεν δήλωσε ότι η Δανία είναι «έτοιμη να υπερασπιστεί κάθε ίντσα του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένου του δικού μας εδάφους» σε περίπτωση επίθεσης και θα βασιστεί στους συμμάχους του ΝΑΤΟ για να τιμήσουν τη δέσμευσή τους να υπερασπιστούν ο ένας τον άλλον.

Η πρωθυπουργός της Ισλανδίας, Κρίστρουν Φροσταδότιρ, δήλωσε ότι η Γροιλανδία «ανήκει στον λαό της Γροιλανδίας» και κάλεσε σε ενότητα μεταξύ των συμμάχων του ΝΑΤΟ ενόψει εξωτερικών κινδύνων.

«Έχουμε απειλές που προέρχονται από το εξωτερικό της συμμαχίας», δήλωσε η Φροσταδότιρ. «Η Ρωσία είναι η μεγαλύτερη απειλή για αυτούς τους συμμάχους του ΝΑΤΟ. Πρέπει να επικεντρωθούμε σε εμάς και στο πώς θα παραμείνουμε ενωμένοι».

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ υποστηρίζει τα τελευταία αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε από την Άγκυρα την Τετάρτη ότι πιστεύει πως οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι πλήρως αφοσιωμένες στη στρατιωτική οργάνωση και επαίνεσε τον Τραμπ για την αποφασιστική δράση κατά του Ιράν κατά τη διάρκεια της νύχτας.

«Πιστεύω ότι ήταν απολύτως απαραίτητο, γιατί όταν έχεις μια εκεχειρία και το Ιράν ουσιαστικά την παραβιάζει, είδαμε τι συνέβη χθες», δήλωσε ο Ρούτε σχετικά με τη σειρά αμερικανικών πληγμάτων μετά το πλήγμα του Ιράν σε τρία εμπορικά πλοία στα Στενά του Ορμούζ.

«Πιστεύω ότι είναι απολύτως κρίσιμο οι ΗΠΑ να αντιδράσουν δυναμικά», δήλωσε ο Ρούτε.

Τα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν, καθώς και η ανάκληση της άδειας που του επέτρεπε να πουλά πετρέλαιο στις παγκόσμιες αγορές, ήταν αντίποινα και υπογράμμισαν την ευθραυστότητα μιας προσωρινής συμφωνίας για τον τερματισμό μηνών μαχών μεταξύ των δύο χωρών.

Ο Τραμπ εξαπέλυσε τις επιθέσεις λίγο μετά την έξοδό του από δείπνο που παρέθεσε ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και μέχρι στιγμής δεν έχει μιλήσει για τα πλήγματα.

Είναι σπάνιο για Αμερικανούς προέδρους να εξαπολύουν στρατιωτική δράση ενώ βρίσκονται εκτός των ΗΠΑ, αν και το 2011 ο πρώην πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα ενέκρινε πλήγματα στη Λιβύη κατά τη διάρκεια ταξιδιού του στη Βραζιλία.

Η σύνοδος των 32 χωρών μελών του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα είχε ως στόχο να επικεντρωθεί στην πρόοδο που σημειώθηκε προς την επίτευξη των στόχων δαπανών της συμμαχίας.

Ο Ρούτε δήλωσε ότι οι απαιτήσεις των ΗΠΑ όλοι οι σύμμαχοι να δαπανούν το ίδιο ποσοστό του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος τους «είναι απολύτως δίκαιες» και σημείωσε ότι η Εσθονία, η Λετονία, η Λιθουανία, η Πολωνία, η Δανία και η Ελλάδα επενδύουν ήδη περισσότερα.

«Η δέσμευση υπάρχει, χωρίς αμφιβολία», δήλωσε ο Ρούτε πριν προεδρεύσει της συνόδου κορυφής των ηγετών του ΝΑΤΟ, αλλά σημείωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ αναμένει «οι Ευρωπαίοι και ο Καναδάς να εξισώσουν τις δαπάνες τους με τις Ηνωμένες Πολιτείες».

Οι ηγέτες του ΝΑΤΟ προσπάθησαν να δείξουν στον Τραμπ ότι ενισχύουν την άμυνα

Οι σύνοδοι κορυφής του ΝΑΤΟ έχουν σχεδιαστεί για να αποτελούν επίδειξη ενότητας με στόχο την αποτροπή οποιουδήποτε πιθανού αντιπάλου — μια αποφασιστικότητα πιο σημαντική από ποτέ, καθώς η Ρωσία συνεχίζει τον πόλεμο στην Ουκρανία και αυξάνονται οι ανησυχίες ότι άλλες ευρωπαϊκές χώρες θα μπορούσαν να αποτελέσουν στόχο.

Σε μια προσπάθεια τον περασμένο μήνα να κατευνάσει τον Αμερικανό ηγέτη, ο Ρούτε πήγε στην Ουάσινγκτον για να επαινέσει το «Τρισεκατομμύριο Τραμπ» — τα 1,2 τρισεκατομμύρια δολάρια που οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι και ο Καναδάς έχουν προσθέσει στις αμυντικές δαπάνες από τότε που ο Τραμπ ανέβηκε στην εξουσία το 2017.

Ωστόσο, ο Τραμπ έχει απαιτήσει «αφοσίωση» και έχει χαρακτηρίσει το ΝΑΤΟ «χάρτινη τίγρη» αφού ορισμένοι σύμμαχοι αρνήθηκαν να παραχωρήσουν ελεύθερη πρόσβαση στις βάσεις τους για τις αμερικανικές δυνάμεις προκειμένου να επιτεθούν στο Ιράν.

Καθώς οι ηγέτες συνέκλιναν στην Άγκυρα, ο Ρούτε φιλοξένησε μια εκδήλωση «μεγάλης αποκάλυψης» για να παρουσιάσει τις πολλές συμφωνίες που σχεδιάζονται για τις αυξημένες δαπάνες — μεγάλο μέρος των οποίων θα δαπανηθεί σε αμερικανικές εταιρείες, δημιουργώντας χιλιάδες θέσεις εργασίας για Αμερικανούς.

Διπλωμάτες και αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ ήλπιζαν ότι ο Τραμπ θα αποδεχόταν τη νίκη, αλλά αν κρίνουμε από ορισμένες δηλώσεις του από την άφιξή του στην Τουρκία, είναι πιθανό να υποστούν άλλη μια επίπληξη.

Το ΝΑΤΟ προετοιμάζεται για τα παράπονα του Τραμπ

Ο Τραμπ υποστηρίζει εδώ και καιρό ότι οι ΗΠΑ επωμίζονται περισσότερο από το μερίδιό τους στο αμυντικό βάρος για το ΝΑΤΟ. Στη σύνοδο κορυφής του περασμένου έτους, οι σύμμαχοι είχαν συμφωνήσει να επενδύσουν το 5% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος τους στην άμυνα — 3,5% στους αμυντικούς προϋπολογισμούς τους και 1,5% σε δρόμους, γέφυρες και λιμάνια, ώστε τα στρατεύματα και ο εξοπλισμός να μπορούν να κινούνται ταχύτερα σε περιόδους σύγκρουσης.

Νέα στοιχεία που δημοσίευσε το ΝΑΤΟ την Τρίτη έδειξαν ότι η Σλοβενία, το Βέλγιο, η Ισπανία και η Τσεχική Δημοκρατία θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν προβλήματα με την κυβέρνηση Τραμπ, καθώς αγωνίζονται να επιτύχουν τον παλιό στόχο της συμμαχίας για επένδυση του 2% του ΑΕΠ τους.

Η κυβέρνηση Τραμπ θέλει να δει ένα πιο λιτό και θανατηφόρο «ΝΑΤΟ 3.0», με την Ευρώπη να αναλαμβάνει την ευθύνη για την ασφάλειά της, συμπεριλαμβανομένης της Ουκρανίας, με συμβατικά όπλα, ενώ η Αμερική θα συνεχίσει να παρέχει την πυρηνική της ομπρέλα.

Ωστόσο, το Πεντάγωνο έχει ξεκινήσει μια εξάμηνη αναθεώρηση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη, αφήνοντας τους συμμάχους να αναζητούν σαφήνεια σχετικά με το πόσο βαθιά σκοπεύει ο Τραμπ να μειώσει τον αριθμό των αμερικανικών δυνάμεων.

Οι μειώσεις θα μπορούσαν να εξαρτηθούν από το πόσο γρήγορα οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι αυξάνουν τις αμυντικές δαπάνες και αν είναι διατεθειμένοι να επιτρέψουν μεγαλύτερη χρήση των βάσεών τους.

Ο Ζελένσκι πιέζει για ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ

Ο Πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έκανε μια νέα έκκληση την Τρίτη για να επιτραπεί στην Ουκρανία να ενταχθεί στη συμμαχία, δηλώνοντας ότι οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις είναι ιδιαίτερα έμπειρες και θα ενίσχυαν μόνο τις αμυντικές ικανότητες του ΝΑΤΟ.

Ο Ζελένσκι, ο οποίος αναμένεται να συναντηθεί με τον Τραμπ στην Άγκυρα την Τετάρτη, τόνισε την προσαρμοστικότητα της Ουκρανίας και την ικανότητά της να πλήττει βαθιά μέσα στη Ρωσία, χτυπώντας τα διυλιστήρια πετρελαίου της Μόσχας και άλλους ενεργειακούς στόχους. Δήλωσε ότι οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις «εξουδετερώνουν» κατά μέσο όρο 30.000 Ρώσους στρατιώτες κάθε μήνα.

Αυξάνονται οι ανησυχίες μεταξύ ορισμένων βόρειων, κεντρικών και ανατολικών ευρωπαϊκών χωρών ότι η Ρωσία μπορεί να προετοιμάζει μια υβριδική επίθεση — ένας συνδυασμός συμβατικού πολέμου με τακτικές όπως κυβερνοεπιθέσεις — στην ήπειρο, καθώς ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αγωνίζεται να εξασφαλίσει νίκη στην Ουκρανία.

Ο Τραμπ θα συναντηθεί επίσης με τον Σύρο Πρόεδρο Άχμαντ αλ-Σάραα, πρώην αντάρτη που ηγήθηκε της επίθεσης που ανέτρεψε τον αυτοκράτορα Μπασάρ αλ-Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024. Παρά το γεγονός ότι υπήρξε κάποτε μαχητής της Αλ Κάιντα, ο αλ-Σάραα έχει κερδίσει την υποστήριξη του Τραμπ καθώς επιδιώκει να ανοικοδομήσει τη Συρία και να αποκαταστήσει τους εδώ και καιρό διαλυμένους δεσμούς της με τη Δύση.

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει ότι ο αλ-Σάραα θα έκανε καλύτερη δουλειά στην εξάλειψη της Χεζμπολάχ στον Λίβανο από ό,τι ο ισραηλινός στρατός, προκαλώντας ανησυχίες τόσο στον Λίβανο όσο και στο Ισραήλ. Ο Σύρος ηγέτης έχει δηλώσει ότι δεν ενδιαφέρεται να το κάνει.

Aντίποινα της Τεχεράνης

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έπληξαν περισσότερους από 80 στόχους στο Ιράν σε απάντηση για ιρανικά πυρά εναντίον εμπορικών πλοίων στα στενά το Ορμούζ, προκαλώντας σήμερα τα αντίποινα της Τεχεράνης η οποία δήλωσε ότι επιτέθηκε σε αμερικανικές βάσεις στο Κουβέιτ και το Μπαχρέιν.

Εκρήξεις ήχησαν σήμερα σ’ ολόκληρο το Μπαχρέιν, δήλωσε δημοσιογράφος του Γαλλικού Πρακτορείου, αφού σήμαναν στη χώρα οι σειρήνες αεροπορικού συναγερμού για να προειδοποιήσουν για επίθεση.

«Ισχυρές» εκρήξεις ακούστηκαν στο βόρειο τμήμα αυτού του νησιωτικού κράτους του Κόλπου, διευκρίνισε ο δημοσιογράφος. Η προηγούμενη ιρανική επίθεση στο Μπαχρέιν χρονολογείται από τις 28 Ιουνίου, όταν το μικρό αυτό κράτος είχε ανακοινώσει πως αναχαίτισε μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους.

Η Ουάσινγκτον αποκατέστησε επίσης τις οικονομικές κυρώσεις της στο ιρανικό πετρέλαιο μετά τις επιθέσεις στα εμπορικά πλοία. Τα δύο στρατόπεδα αλληλοκατηγορούνται ότι παραβίασαν το πρωτόκολλο συμφωνίας που υπέγραψαν στις 17 Ιουνίου για να βαλουν τέλος στον πόλεμο που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Το κείμενο αυτό προβλέπει κυρίως το εκ νέου άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ – μέσω των οποίων διακινείται υπό ομαλές συνθήκες το 20% του αργού και του υγροποιημένου αερίου στον κόσμο- καθώς και την άρση των αμερικανικών κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο.

Τρία εμπορικά πλοία επλήγησαν μέσα σε 24 ώρες στα Στενά του Ορμούζ, ανακοίνωσε χθες, Τρίτη, η βρετανική υπηρεσία για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας UKMTO. Το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία απέδωσαν δύο από τις επιθέσεις αυτές στο Ιράν.

Καταγγέλλοντας «ιρανικές επιθέσεις» και μια «κατάφωρη παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός», οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις εξαπέλυσαν σειρά «ισχυρών πληγμάτων» εναντίον του Ιράν, υποστηρίζοντας ότι έπληξαν «περισσότερους από 80 στόχους», μεταξύ των οποίων «ιρανικά συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας», ανέφερε σε ανακοίνωση που εξέδωσε η αμερικανική στρατιωτική διοίκηση που είναι αρμόδια για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM).

Διαβάστε επίσης:

Το Ιράν, όπου τα μέσα ενημέρωσης έκαναν λόγο χθες, Τρίτη, για εκρήξεις σε εγκαταστάσεις κοντά στα στενά του Ορμούζ, προειδοποίησε αμέσως τις Ηνωμένες Πολιτείες εναντίον αυτής της «παραβίασης» του πρωτοκόλλου συμφωνίας, προειδοποιώντας ότι «θα λάβει αποφασιστικά μέτρα για να προστατεύσει τα συμφέροντα και την εθνική ασφάλειά του», σύμφωνα με δήλωση του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών.

Μερικές ώρες αργότερα, σήμερα, οι Ιρανοί Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι έπληξαν 85 εγκαταστάσεις σε στρατιωτικές βάσεις των Ηνωμένων Πολιτειών στο Κουβέιτ και το Μπαχρέιν, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση.

«Σε μια πρώτη απάντηση» στα αμερικανικά πλήγματα, «το Πολεμικό Ναυτικό και η Αεροδιαστημική Δύναμη του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης» πραγματοποίησαν κοινή επιχείρηση με τη βοήθεια πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών πληττοντας 85 στρατηγικές αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις» και καταρρίπτοντας ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος MQ-9, αναφέρεται σε ανακοίνωση που μεταδόθηκε από το επίσημο τηλεοπτικό σταθμό Irib.

Οι ένοπλες δυνάμεις του Κουβέιτ ανακοίνωσαν επίσης σήμερα ότι αντιμετωπίζουν επιθέσεις μη επανδρωμένων αεροσκαφών και πυραύλων, χωρίς να διευκρινίσουν την προέλευση τους.

«Οι δραστηριότητες του Ιράν στα στενά είναι εντελώς απαράδεκτες για τις Ηνωμένες Πολιτείες και δεν θα μείνουν ατιμώρητες», είχε δηλώσει Αμερικανός κυβερνητικός αξιωματούχος που ζήτησε να μην κατονομασθεί, μετά τη δημοσιοποίηση εγγράφου από το υπουργείο Οικονομικών που απαγορεύει από χθες, Τρίτη, τις «νέες συναλλαγές» με ιρανικούς υδρογονάνθρακες.

Σ’ αυτό το πλαίσιο έντασης, η τιμή του βαρελιού του αμερικανικού πετρελαίου WTI αυξήθηκε κατά 2,63% στα 72,29 δολάρια στο άνοιγμα των ασιατικών αγορών.

Με πληροφορίες από APNews, ΑΠΕ-ΜΠΕ