ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

ΕΛΑΣ: Το Κέντρο είναι ζόρικο πολύ

Στο  πολιτικό παιχνίδι η επίτευξη ενός στόχου σε φέρνει αντιμέτωπο με νέα προβλήματα που δεν αντιμετώπιζες στην προηγούμενη φάση. Αυτή φαίνεται να είναι η περίπτωση της ΕΛΑΣ. Το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα πριν καλά καλά συμπληρώσει δύο μήνες ζωής, πέτυχε τον πρώτο μεγάλο στόχο του, δηλαδή να κερδίσει (και μάλιστα με καθαρή διαφορά από το ΠΑΣΟΚ) τη δεύτερη θέση στις δημοσκοπήσεις.

 Τώρα η ΕΛΑΣ βρίσκεται αντιμέτωπη με μια διαφαινόμενη πτώση του ρυθμού ανάπτυξης της. Έχοντας κερδίσει σε μεγάλο βαθμό τα αρχικά κοινά-στόχους του, το κόμμα Τσίπρα καλείται να ανοιχτεί σε νέα κοινά -κάτι που δεν είναι απλή υπόθεση.

Αδύναμη παρουσία στο Κέντρο

Σε πρόσφατη δημοσκόπηση της ALCO το 36% όσων δηλώνουν ότι θα ψηφίσουν ΕΛΑΣ, αυτοπροσδιορίζονται ως αριστεροί, το 42% ως κεντροαριστεροί και το 9% ως κεντρώοι. Βλέπουμε λοιπόν ότι η μεγάλη πλειονότητα του εκλογικού σώματος της ΕΛΑΣ τοποθετείται στην Αριστερά και την Κεντροαριστερά. Το νέο κόμμα του Τσίπρα έχει γίνει η κυρίαρχη δύναμη στους δύο χώρους, ενώ η επιρροή του στο Κέντρο είναι περιορισμένη.

Ο νέος στόχος της Αμαλίας είναι λοιπόν να κερδίσει έδαφος στο χώρο του Κέντρου.

Η δυσκολία με το Κέντρο

Ωστόσο, ο επίκουρος καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο πανεπιστήμιο Κρήτης Παναγιώτης Κουστένης επισημαίνει ότι «το προφίλ του Αλέξη Τσίπρα έχει παραδοσιακά χαμηλή διεισδυτικότητα στο χώρο του Κέντρου. Μάλιστα, το πρόβλημα αυτό επιτείνεται από το ότι το ΠΑΣΟΚ φαίνεται στις δημοσκοπήσεις να σταθεροποιείται». Προσθέτει ότι το σημερινό εκλογικό σώμα του ΠΑΣΟΚ (που είναι γύρω στο 10%) πιο εύκολα θα έχει διαρροές προς τη ΝΔ παρά προς την ΕΛΑΣ.

Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον η παρατήρηση που κάνει ο Κουστένης σχετικά με την εκλογική βαρύτητα του Κέντρου. Σε περιόδους αναταραχής το Κέντρο αποδυναμώνεται (όπως στα χρόνια του Μνημονίου) και ενισχύεται σε περιόδους σταθεροποίησης. Μετά την κρίση, περάσαμε μια μακρά περίοδο ενίσχυσης του Κέντρου, αλλά το τελευταίο διάστημα διακρίνουμε τάσεις αποδυνάμωσής του.

Σε πρόσφατη έρευνα της MRB το 28,5% αυτοτοποθετείται στην Αριστερά/Κεντροαριστερά, το 21,6% στο Κέντρο και το 30,6% στη Δεξιά/Κεντροδεξιά.

Το άνοιγμα

Η ΕΛΑΣ επιδιώκει το άνοιγμα προς το Κέντρο δια του στρογγυλέματος παλαιότερων θέσεων του ΣΥΡΙΖΑ και της Αριστεράς εν γένει. Το επιτελείο της Αμαλίας θεωρεί ότι με την υιοθέτηση μετριοπαθέστερων θέσεων μπορεί να επιτευχθούν δύο στόχοι:

Ο πρώτος και προφανής στόχος είναι να προσελκυσθούν ψηφοφόροι με  αναφορά στο ΠΑΣΟΚ κι εν γένει στο Κέντρο.

Ο δεύτερος στόχος είναι έμμεσος. Η ΕΛΑΣ δεν θέλει να φοβίσει τους συντηρητικούς ψηφοφόρους για να αποτρέψει τη συσπείρωσή τους στη ΝΔ. Αν ο Τσίπρας δεν θεωρείται φόβητρο, θα είναι πιο δύσκολη η στοίχιση των δυσαρεστημένων νεοδημοκρατών πίσω από το Μητσοτάκη. Στο σημείο αυτό θα μπορούσαμε να δούμε στοιχεία της προεκλογικής τακτικής του Κιρ Στάρμερ στη Μεγάλη Βρετανία. Ο Στάρμερ κρατώντας χαμηλούς τόνους ενίσχυσε την αποσυσπείρωση των Συντηρητικών, κάτι που έδωσε τελικά τη νίκη στους Εργατικούς.

Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια

Η θέση που πήρε η ΕΛΑΣ για αλλαγή του νόμου Πιερρακάκη αλλά όχι κατάργηση των ιδιωτικών πανεπιστημίων, αποτελεί εμβληματική έκφραση του ανοίγματός της προς το Κέντρο. Η Αμαλίας μετέβαλε μια ταυτοτική θέση τόσο του ΣΥΡΙΖΑ όσο και όλων των αριστερών κομμάτων, για να στείλει σαφές μήνυμα μετριοπάθειας  προς το μεσαίο χώρο.

Η τοποθέτηση της ΕΛΑΣ για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δέχτηκε σφοδρά πυρά από τα αριστερά, αλλά στην Αμαλίας δεν κάνουν πίσω. Κεντρικό στέλεχος της ΕΛΑΣ είπε στην Popαganda ότι «παρά την αριστερή κριτική που δεχτήκαμε, κερδίζουμε στην κοινωνία γιατί δείχνουμε υπευθυνότητα».

Τα ερωτήματα

Δύο είναι τα  ερωτήματα που τίθενται αναφορικά με την τακτική της ΕΛΑΣ. Το πρώτο είναι αν όντως τα ανοίγματα του κόμματος Τσίπρα μπορούν να βρουν θετική ανταπόκριση στο χώρο του Κέντρο. Το δεύτερο ερώτημα αφορά τις ενδεχόμενες απώλειες από τα αριστερά που μπορεί να προκαλέσουν τα ανοίγματα προς το Κέντρο. Δεν αρκεί να κερδίζεις νέους ψηφοφόρους, πρέπει και να μη χάνεις αυτούς που ήδη έχεις.

Για να παραφράσουμε τον τίτλο ενός εξαιρετικού μυθιστορήματος της Μάρως Δούκα στο οποίο πρόσφατα αναφέρθηκε ο Αλέξης Τσίπρας, το Κέντρο είναι ζόρικο πολύ.

Γιάννης Αλμπάνης

Share
Published by
Γιάννης Αλμπάνης