POP 18: Η ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗΤο 2018 ήταν η χρονια που το Θέατρο τα κατάφερε, κυρίως χάρη σε παλαιά έργα και παλιές ...

Το 2018 ήταν η χρονια που το Θέατρο τα κατάφερε, κυρίως χάρη σε παλαιά έργα και παλιές ελληνικές ταινίες

Άλλη μια δύσκολη χρονιά για το ελληνικό θέατρο. Πολλοί θίασοι, πολλά έργα, λίγα εισιτήρια. Με εξαίρεση τα παλιά κλασικά έργα και τις διασκευές, είτε best seller αναγνωσμάτων, είτε επιτυχιών του παλιού ελληνικού σινεμά. Γράφει η Όλγα Σελλά.
Εικονογράφηση: Κατερίνα Καραλή

Και σ’ αυτή την περίπτωση πρέπει να ψάξει κανείς πολύ «εν τω πολλώ» για να βρει το «ευ». Αυτή θα μπορούσε να είναι η αρχική και βασική πρώτη εκτίμηση για το θεατρικό τοπίο του 2018. Τον περασμένο Μάιο η θεατρική σεζόν έκλεισε με καταμετρημένες 1.150 παραστάσεις  (προφανώς δεν περιλαμβάνονται οι φεστιβαλικές). Ομως, οι παροικούντες την Ιερουσαλήμ γνωρίζουν ότι δεν είναι αντίστοιχη και η άνθηση των εισπράξεων στα ταμεία. 

Η περυσινή σεζόν ήταν μια κακή οικονομικά χρονιά για τα περισσότερα θέατρα (λίγα πήγαν πολύ καλά, ακόμα λιγότερα πήγαν αξιοπρεπώς). Υπήρξαν «καταστροφικές παραστάσεις» σε αρκετές παραγωγές μεγάλων ή ιστορικών οργανισμών. Κάποιοι λένε και αριθμούς: «30 εισιτήρια σε αίθουσα 200 ατόμων. Πώς να βγεις;»! Αλλοι μιλούν για μία ή δύο παραστάσεις που «περπάτησαν» σε έναν μόνο οργανισμό. Και οι περισσότεροι συγκλίνουν στο ότι κάποια μιούζικαλ, κάποιες προσεγμένες και απολύτως επαγγελματικές παραστάσεις σε main stream θέατρα του κέντρου πήραν το ταμείο και τις εντυπώσεις, σε αντίθεση με παραστάσεις πολλά υποσχόμενες σε σκηνές με παράδοση και ιστορία. 

Κάπως έτσι, οι προσφορές των εισιτηρίων, που έχουν καθιερωθεί κάθε αρχή σεζόν, συνεχίζονται και εντείνονται και τη φετινή, με κάποιες θεατρικές επιχειρήσεις να «αξιοποιούν» μέχρι και τη Black Friday. Γιατί και αυτή η σεζόν, που ξεκίνησε ουσιαστικά στα τέλη Οκτωβρίου, κυρίως με επαναλήψεις περυσινών επιτυχιών, έχει κι αυτή τα προβλήματά της. Είναι ασφαλώς περισσότερες οι must και οι καλές παραστάσεις από την περυσινή (2017-2018). Παρ’ όλα αυτά κάποιες παραστάσεις κατέβηκαν άδοξα ήδη (στο πλαίσιο ίσως της απεγνωσμένης προσπάθειας κάποιων καλλιτεχνών να υπάρξουν ξεχωριστά και με διαβατήριο μόνο το καλό τους όνομα), ενώ άλλες δουλεύουν με πολλές προσκλήσεις και με τα εισιτήρια που το κοινό, προφανώς, αγόρασε στη διάρκεια των προσφορών. 

Λωξάντρα

Οσο για τον αριθμό των παραστάσεων, υπάρχει μια ελαφρά, ελαφρότατη τάση μείωσής τους τη σεζόν 2018-2019, αλλά όχι εντυπωσιακά. Εδώ ενδεχομένως να έχει «ευθύνη» και η πολιτική επιχορηγήσεων του Υπουργείου Πολιτισμού, που ξανάνοιξε τα τελευταία χρονια. Που δίνει μικρά ποσά σε πολλές ομάδες, πρακτική που ασφαλώς έχει δύο, τουλάχιστον, αναγνώσεις: ότι δίνει σε πολλούς μποναμάδες -με αποτέλεσμα παραστάσεις με τα βασικά-, και ότι συμβάλλει στην πολυδιάσπαση του χώρου και όχι στη συνεργασία των ανθρώπων και των ομάδων. 

Και μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο διαφαίνονται κάποια θέατρα φέτος, όπως το «Μικρό Γκλόρια» ή το «Ανεσις» που διευθύνει καλλιτεχνικά ο Αγγελος Μπούρας, που επιμένουν σε παλαιότερες επιτυχίες τους, ποντάροντας στα σίγουρα. Η αλήθεια είναι ότι πολλοί ξεκίνησαν με περυσινές επιτυχίες και κάποιες συνεχίζονται το ίδιο δυναμικά, όπως «Ο Φάρος», σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου  Μαρκουλάκη στο «Θέατρο Αθηνών», ή «Οι πέτρες στις τσέπες του» που παρουσιάζονται, για τρίτη χρονιά, στο θέατρο «Ανεσις». Και υπάρχουν και θεατρικοί οργανισμοί (π.χ. Θέατρο του Νέου Κόσμου και Θέατρο Τέχνης) που επενδύουν στις συμπαραγωγές.

Ξύπνα Βασίλη!

Η μεγάλη διαφορά στη φετινή σεζόν είναι η ισχυρή και «επιθετική» καλλιτεχνικά παρουσία του Εθνικού Θεάτρου, ενός μεγάλου και βασικού θεατρικού οργανισμού (σε αντίθεση με την περυσινή σεζόν). Ηδη το «Ξύπνα Βασίλη» σε σκηνοθεσία Αρη Μπινιάρη είναι sold out μέχρι το τέλος των παραστάσεών του· έχει κάνει μια εξαιρετική διαδρομή «Ο Τίμων ο Αθηναίος» σε σκηνοθεσία Στάθη Λιβαθινού (και θα παρουσιαστεί ξανά με τη νέα χρονιά), ενώ στα talk of the town είναι οπωσδήποτε και το «Απόψε αυτοσχεδιάζουμε» του Λουίτζι Πιραντέλλο σε σκηνοθεσία Δημήτρη Μαυρίκιου. Μεταξύ σφύρας και άκμονος βρίσκεται η Πειραματική Σκηνή του Εθνικού, που μοιάζει να έχει διαμορφώσει ένα δικό της κοινό, αλλά λίγες παραστάσεις της καταφέρνουν να περάσουν το όριο του «πειραματισμού» και να περπατήσουν σε ευρύτερο κοινό. Και μια που καταγινόμαστε με τους κρατικούς ή ημικρατικούς φορείς, να πούμε για την ενδιαφέρουσα και σταθερής ποιότητας διαδρομή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, που συνεχίζει τις μετακλήσεις και τις συνεργασίες, ή για το Δημοτικό Θέατρο του Πειραιά, που πέρυσι έκανε το καλύτερο ρεπερτόριο εποπτευόμενου φορέα. Φέτος συνεχίζει με εξίσου προσεκτικές επιλογές και με εκπλήξεις για τη δεύτερη περίοδο της σεζόν.

Απόψε αυτοσχεδιάζουμε

Γενική εντύπωση για τη φετινή χρονιά είναι η επιστροφή σε παλαιότερα κείμενα κυρίως ξένων συγγραφέων (από σκηνοθέτες κάθε ηλικίας), σε μεγαλύτερη δόση απ’ ό,τι άλλες χρονιές. Σαν να λείπουν περισσότερο φέτος τα σύγχρονα θεατρικά κείμενα. Σαν να αναζητούν οι δημιουργοί κάποιες απαντήσεις σε πιο πίσω χρόνους. Ή σαν να αναζητούν νέους δρόμους σε παλαιά κείμενα (Γιάννης Χουβαρδάς «Παλιοί καιροί», Κατερίνα Ευαγγελάτου «Η Κωμωδία των παρεξηγήσεων», Δημήτρης Καραντζάς «Γυάλινος Κόσμος», Γιώργος Παπαγεωργίου «Επιθεωρητής»…). Σάμπως το σήμερα να υπήρξε, ξανά, και πιο πριν…  Και ίσως αυτό να σημαίνει κάτι. Για τους δημιουργούς, για όλους. 

Σωτηρία με λένε

Υπάρχουν λιγότεροι μονόλογοι ή μονογραφίες προσώπων φέτος (το έργο της Σοφίας Αδαμίδου «Σωτηρία με λένε» με την Εφη Σταμούλη εντάσσεται στην κατηγορία των μονογραφιών)· υπάρχουν έργα με λίγους ηθοποιούς· υπάρχουν θέατρα στις παρυφές του κέντρου της πόλης ή σε προάστια που προσπαθούν αλλά ίσως δεν έχουν την προσοχή που ενδεχομένως αξίζουν, πέφτοντας θύματα πρώτα απ’ όλα της υπερπληθώρας παραστάσεων· δεν υπάρχουν πολλά ελληνικά θεατρικά κείμενα -αλλά όσα υπήρξαν είχαν πολύ ενδιαφέρον [«Χαρτοπόλεμος», «Εθνικός Ελληνορρώσων», «Επαναστατικές μέθοδοι για τον καθαρισμό της πισίνας σας»]· υπάρχουν πάλι οι πρόχειρες και χιλιοδοκιμασμένες σκηνογραφικές λύσεις για να περιοριστούν τα έξοδα της παραγωγής· υπάρχει πάντα η ασφάλεια της κειμενικής καταφυγής σε λογοτεχνικά κείμενα, κυρίως ελληνικά (φέτος δεσπόζει ο «Γιούγκερμαν» του Μ. Καραγάτση στο θέατρο «Πορεία» σε σκηνοθεσία Δημήτρη Τάρλοου, και λίγο πιο δίπλα, στο θέατρο «Βεάκη» στεγάζεται η «Λωξάντρα» της Μαρίας Ιορδανίδου σε σκηνοθεσία Σωτήρη Χατζάκη -εγχειρήματα όχι πάντα εύκολα, ασφαλή και επιτυχημένα στη θεατρική τους απόδοση. Μεγάλη εμπορική επιτυχία είναι φέτος «Οι μάγισσες της Σμύρνης», που έτσι κι αλλιώς ήταν το απόλυτο best seller από όταν εκδόθηκε. Μια άλλη «ασφάλεια» που συνεχίζει να υπάρχει είναι η θεατρική απόδοση παλιών κινηματογραφικών επιτυχιών, με παραστάσεις που καλύπτουν όλη τη βεντάλια: από εξαιρετικές προτάσεις (όπως αυτή του Αρη Μπινιάρη και το «Ξύπνα Βασίλη», έως απολύτως εμπορικές). 

Οι μάγισσες της Σμύρνης

Ασφαλώς μέσα σε κάθε χρονιά υπάρχει και το κομμάτι του Φεστιβάλ Αθηνών-Επίδαύρου, που βάζει τη σφραγίδα του και στο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα και στις εντυπώσεις των θεατών. Πολύ συνοπτικά θα λέγαμε ότι είχαμε ένα πολύ ενδιαφέρον Φεστιβάλ στην Αθήνα (κυρίως στις ξένες παραστάσεις) και μια μέτρια έως αδιάφορη Επίδαυρο. 

Οι πρεμιέρες της πρώτης φάσης της σεζόν έχουν ολοκληρωθεί. Ατύπως έχουν καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια δύο περίοδοι σε κάθε σεζόν (απόρροια της πληθώρας παραστάσεων κι αυτό). Κι αν θέλαμε ένα πρώτο απόσταγμα αυτής της πρώτης περιόδου της φετινής σεζόν, θα λέγαμε ότι είναι περισσότερες οι καλές παραστάσεις φέτος και περισσότερες οι σημαντικές «προτάσεις» στην οπτική των σκηνοθετών,  και των νεότερων και των ήδη καταξιωμένων. Οι επόμενες ενδιαφέρουσες πρεμιέρες αναμένονται τον ερχόμενο Φεβρουάριο. Μέχρι τότε υπάρχουν πολλές επιλογές για όλα τα γούστα. 

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

POP 18: Η ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ

Το 2018, μια ελληνική παράσταση έκανε τη Νέα Υόρκη να κοιτάξει ψηλά

Αυτή ήταν οι «Όρνιθες» του Αριστοφάνη, σε σκηνοθεσία του Νίκου Καραθάνου και παραγωγή της Στέγης Ιδρύματος Ωνάση. Ήμασταν εκεί όταν συνέβη το Μάιο και μιλήσαμε μια μέρα με μερικούς από τους συντελεστές, κάτω από τη γέφυρα του Μπρούκλιν.

Συνέντευξη με το 2018. Τώρα που έφυγε.

ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ: Λίγες μόλις ημέρες αφότου παραχώρησε τη θέση της στη νέα χρονιά, το 2018 σπάει τη σιωπή του και μιλάει μέσω Skype για όλους και για όλα που του συνέβησαν, και όχι μόνο, στον Βασίλη Μουρδουκούτα.

2018: Η χρονιά που θέλει να ξεχάσει ο Mark Zuckerberg

Μια ανασκόπηση στην χειρότερη χρονιά της ιστορίας του Facebook.

Live 2018: Τα Βραβεία της Popaganda για τις Συναυλίες της Χρονιάς

Πού άναψαν οι περισσότεροι αναπτήρες; Πού έπεσε η μεγαλύτερη νοσταλγία; Πού τσίριξε περισσότερο το κοινό; Πού είδαμε κύκλους; Απονέμουμε τα συναυλιακά βραβεία της χρονιάς που πέρασε... χωρίς φόβο αλλά με πολύ πάθος.

Πάει ο παλιός ο χρόνος! Όλο το 2018 σε 96 εικόνες.

Ξεφυλλίστε το έτος που τελειώνει και δείτε τα κορυφαία γεγονότα που απασχόλησαν την Ελλάδα και τον κόσμο.

Τα Πρόσωπα Του 2018

Τα καλύτερα πορτρέτα της Popaganda για την χρονιά που τελειώνει.

Κίτρινα γιλέκα: Μια εξέγερση που έγινε, αλλά δεν συνέβη ποτέ

O Bernard Steffin γράφει για τον γαλλικό Δεκέμβρη του 2018. Για το Δεκέμβρη της καταστολής που υπερασπίζεται ένα κόσμο που γίνεται όλο και πιο άδικος.

Το 2018 ήταν η χρονια που το Θέατρο τα κατάφερε, κυρίως χάρη σε παλαιά έργα και παλιές ελληνικές ταινίες

Άλλη μια δύσκολη χρονιά για το ελληνικό θέατρο. Πολλοί θίασοι, πολλά έργα, λίγα εισιτήρια. Με εξαίρεση τα παλιά κλασικά έργα και τις διασκευές, είτε best seller αναγνωσμάτων, είτε επιτυχιών του παλιού ελληνικού σινεμά. Γράφει η Όλγα Σελλά.

2018, Η Χρονιά Που Μας Τσάκισε Η Απώλεια

Η Μαρία Λούκα γράφει για τον Ζακ, την Ελένη και τον Πετρίτ που ο τραγικός χαμός τους συγκλόνισε την Ελλάδα.

Οι 10 Kαλύτερες Tαινίες του 2018

Η Μάρα Θεοδωροπούλου βάζει στη ζυγαριά την κινηματογραφική χρονιά και υπογράφει τη λίστα της Popaganda...

Η Αλεξάντρια Οκάζιο-Κορτέζ, μας έδειξε το 2018, πώς μόνο με νέα πρόσωπα στην πολιτική μπορούμε να σωθούμε από τους ακραίους

Και μήπως τελικά το αντίδοτο στον Τραμπ είναι η είσοδος νέου κόσμου στην πολιτική;

2018, η χρονιά που η Αθήνα ΔΕΝ έγινε το νέο Βερολίνο

Η Αλεξάνδρα Κολλάρου, συγγραφέας του βιβλίου «H ελληνική τέχνη από το Α έως το Ω» (εκδ. Key Books) σε έναν ιδιαιτέρως ανατρεπτικό απολογισμό.

Το 2018, «Οι Ιστορικοί Περίπατοι» ήταν η πιο αξιόλογη εκπομπή που είδαμε στην ελληνική τηλεόραση

Και γι΄αυτό το λόγο πήραμε συνέντευξη από τους ανθρώπους που βρίσκονται πίσω από αυτή: τη Μαριλένα Κατσίμη και τον Πιέρρο Τζανετάκο.

Το Θέμα με το 2018 του Γιώργου Λάνθιμου Είναι ότι το 2019 η «Ευνοούμενη» θα Βρίσκεται στα Όσκαρ

H νέα κωμωδία εποχής του έλληνα σκηνοθέτη τον έφερε στο περιοδικό των NY Times, στο εξώφυλλο του Hollywood Reporter και στο instagram της Τέιλορ Σουίφτ. Όχι κι άσχημα...

Το 2018 ο Λάκης Παπαστάθης βυθίστηκε στον αστερισμό του Παπαδιαμάντη

Ο σπουδαίος σκηνοθέτης και συγγραφέας, με ιδιαίτερη σχέση με τη λογοτεχνία, γράφει για τα σημαντικά βιβλία που εκδόθηκαν φέτος για τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη-και για κάποια άλλα, που του έφτιαξαν τη χρονιά.

17 Λογοτέχνες Επιλέγουν Τα Καλύτερα Βιβλία Του 2018

Είναι συγγραφείς, κριτικοί λογοτεχνίας, άνθρωποι των γραμμάτων. Διάβασαν όλη την παραγωγή του '18 και ξεχώρισαν σημαντικά βιβλία, ελληνικά και ξένα. Ανάμεσά τους, ίσως, αυτά που αγαπήσατε κι εσείς. Ή αυτά που θα αγαπήσετε.

Τα καλύτερα 26 λεπτά τηλεόρασης που είδαμε το 2018 είχαν για πρωταγωνιστή ένα ανθρωπόμορφο άλογο, τον BoJack Horseman

Το "Free Churro", «το επεισόδιο με την κηδεία» της 5ης σεζόν της αριστουργηματικής σειράς animation του Raphael Bob-Waksberg που προβάλλεται στο Netflix συζητήθηκε όσο τίποτε άλλο που βγήκε από τη μικρή οθόνη τη φετινή χρονιά.

Το 2018 βγήκαν οι πρωτες ταινίες της εποχής Ντόναλντ Τραμπ. Δηλαδή, αναστήθηκε το πολιτικό σινεμά.

Η Μάρα Θεοδωροπούλου ξεκινά τον κινηματογραφικό απολογισμό της χρονιάς με τη συνειδητοποίηση ότι η εποχή του "it's only a movie" τελείωσε. Ρωτήστε και τον «Πρώτο Άνθρωπο» που την πάτησε για μια αμερικάνικη σημαία...

Η Μουσική το 2018: Το Πούλιτζερ στο hip hop, o Kanye στον Trump, ο Dylan σε ουίσκι κι ο McCartney παντού

Η Ελένη Τζαννάτου μάζεψε τα μουσικά στιγμιότυπα μιας χρονιάς που δεν είχε τον «μεγάλο» δίσκο, η σχέση μας με την ακρόαση άλλαξε ακόμα περισσότερο, μετρήσαμε απώλειες και γιορτάσαμε επετείους. Όμως και πάλι δε βαρεθήκαμε λεπτό...

Στο μέλλον θα θυμόμαστε ότι το 2018 οι Last Drive έβγαλαν (άλλον ένα) συγκλονιστικό δίσκο

Ο Θανάσης Μήνας γράφει γι' αυτό λίγα λόγια και σταράτα. Ανεβάστε την ένταση.

Οι Δέκα Παραστάσεις Της Χρονιάς

Η Όλγα Σελλά έχει δει πάνω από 120 θεατρικές παραστάσεις αυτόν το χρόνο. Από αυτές ξεχώρισε τις -κατά τη γνώμη της- καλύτερες και παρουσιάζει σε αντίστροφη μέτρηση το προσωπικό της TOP 10.
ΚΑΘΕ ΜΕΡΑ ΣΤΟ INBOX ΣΟΥ
Διαβάζοντας την POPAGANDA αποδέχεστε την χρήση cookies.